Bevolkingsonderzoek naar kanker vraagt bij mensen met een verstandelijke beperking vaak om extra uitleg, afstemming en samenwerking. Dat geldt voor cliënten en hun naasten, maar ook voor artsen VG en andere betrokken zorgverleners. Binnen het programma Richtlijnen voor Artsen In de Langdurige Zorg (RAILZ) wordt daarom gewerkt aan een handreiking over deelname aan bevolkingsonderzoeken voor mensen met een verstandelijke beperking.
Wetenschappelijke resultaten naar de praktijk
Amina Banda is PhD-kandidaat bij de Academische Werkplaats Sterker op eigen benen en werkt als werkgroeplid mee aan de handreiking. In haar promotieonderzoek richt zij zich op preventie en screening van kanker bij mensen met een verstandelijke beperking. ‘Het is heel mooi dat we via deze handreiking wetenschappelijke resultaten kunnen vertalen naar de praktijk. Dat maakt het onderwerp voor mij extra motiverend.’
Volgens haar is een belangrijk doel van de handreiking om meer aandacht te creëren voor kankerscreening bij mensen met een verstandelijke beperking. ‘Artsen VG en andere zorgverleners beschikken al over veel kennis en ervaring, maar het kan prettig zijn om een hulpmiddel te hebben waarop je kunt terugvallen bij vragen of lastige situaties rondom screening. Een duidelijke leidraad geeft zowel zorgverleners als cliënten meer rust.
Iedereen is anders
De praktijk brengt ook uitdagingen met zich mee. Banda wijst op de grote diversiteit binnen de groep mensen met een verstandelijke beperking en op de verschillen tussen de drie screeningsprogramma’s. ‘Iedereen is anders. Dat vraagt om goede afstemming op de behoeften en mogelijkheden van iedere individuele cliënt. Juist daar kan de handreiking bij helpen.’
Een belangrijk aandachtspunt uit haar promotieonderzoek is het belang van goede samenwerking rondom de cliënt. ‘Denk aan artsen, dagelijkse begeleiders, mentoren, gedragswetenschappers en andere zorgverleners. Door samen informatie en ervaringen te delen, kan beter worden afgestemd wat iemand nodig heeft. Ik hoop dat die samenwerking helpt om het proces rondom kankerscreening toegankelijker en begrijpelijker te maken voor mensen met een verstandelijke beperking. Ondanks de hoge werkdruk kan goede samenwerking echt bijdragen aan betere ondersteuning en betere toegang tot screening.’
De werkgroep is op dit moment bezig met het finaliseren van de conceptteksten van de handreiking, naar verwachting zal de handreiking richting het einde van dit jaar gepubliceerd worden.
Binnen het programma RAILZ ontwikkelen de NVAVG en Verenso monodisciplinaire richtlijnen en handreikingen voor artsen in de langdurige zorg: artsen VG en specialisten ouderengeneeskunde. Het programma ontvangt subsidie van het ministerie van VWS voor de ontwikkeling, publicatie en implementatie van deze producten.